ئاورینگ شێخ عەلی: لایەنی ئاینی و هزری و كلتووری بەشێكن لە پاڵنەرەكانی توندوتیژی

ئاورینگ شێخ عەلی: لایەنی ئاینی و هزری و كلتووری بەشێكن لە پاڵنەرەكانی توندوتیژی

ئاورینگ عەلی سمایل، لە دایكبووی ساڵی 1980، خاوەن بەكالۆریۆسی یاسایە لە زانكۆی سەلاحەدین،
جگە لە نووسین كاری دادنووسی دەكات لەقەزای خەبات چالاكوانێكی دیاری بواری مافەكانی مرۆڤە .
لە دیمانەیەكی تایبەتی هەفتەنامەی زاری كرمانجیدا وەڵامی چەند پرسیارێكی گشتی و تایبەتی دایەوە.
دیمانە:رەمەزان هەرنی
* كەی بە فەرمی دەركەوتی لەناو كۆمەڵگا وە چی هوكاربۆ بناسرێی ؟
- سەرەتای دەركەوتنم دەگەرێتەوە بۆ خۆ دۆزینەوەم كە كاریگەری كارەساتی هەڵەبجە وئەنفال و راگواستنی گوندەكانمان وای لێكردم یەكەم نووسین بنووسم لەسەر ئەو كارەساتە، پاشان لە قوتابخانە مامۆستایەكم زۆر هاندەرم بوو، بۆ پوختەكردنی نووسینەكانم و شكاندنی شەرمی نووسین، لەگەڵ ئەوەشدا ژینگەی ماڵەوەو كۆڕ و دانیشتنەكان، پاشان گەشەكردنی فكری و خوێندنەوەو زانكۆ و تێكەڵبوون لەگەڵ كۆمەڵگەدا. ئەمانە سەرەتای دەركەوتنی تواناو برەودان بوو بە خۆم.
* چ كارێك دەكەیت و چ بروانامەت هەیە ؟
- كاری دادنووسی دەكەم و بروانامەم لە یاسادا هەیە.
* تو یاسا ناسی چەند رازیت لە بوارێ كاركردنی ئافرەتان لەناو كۆمەڵگا ؟
- ئافرەت دەبێت رۆڵی گۆڕانكاری ببینێت، ئافرەت لەكۆی كایەكانی كۆمەڵگەدا ئامادەگی هەیە، بەڵام بوونێكی شەرمنانەیە، چونكە تا ئێستا ئافرەت نەیتوانیوە بڕیاردەر بێت بەگشتی، بەڵكو تەواوكەری بڕیاری پیاوان بووە لە هەندێك دۆخیشدا ملكەچ بوو، بەڵام نمونەشمان هەیە لە ئافرەتان كە نزیكن لە ناوەندی بڕیارەوە، بەڵام رێژەیان كەمە و لە پەنچەی دەستەكان تێپەڕ ناكەن.
* ئافرەتی كورد توانیویەتی بەپێی پێویست ئەركە سیاسی و كۆمەڵایەتییەكانی ئەنجامبدات ؟
- ئەركی ئافرەت ئەركێكی پیرۆزە، جیا لە بواری پیشەیی لە بواری ژیانیشدا ئافرەت بەشە زۆرەكەی بەرپرسیارێتی بەركەوتووە، بۆیە بوونی ئافرەت بوونێكی مەعنەوییە زیاتر تا مادی بێت.
* پێت خوشە وەك نوسەر یا یاساناس زیاتر دەركەوێت ؟
- وەك هەر دووكی، لەبەر ئەوەی هەر بوارێكیان هەڵگری كۆمەڵێك خەسڵەتن بۆ من كە كەسایەتیم پێ دەناسرێتەوە.
* چالاكی و دەسكەوتت لە نووسەری زیاتر بووە یا یاسا ناسی؟
- نووسین بۆ من حەزە، بەڵام ئەوی ترپیشەیە، بۆیە جیاوازن لە هەڵسەنگاندندا.
* پێت وایە ئافرەت یا پیاو كامەیان توندوتیژی دروست دەكەن لەناو خێزان ؟
- توندوتیژی رێژەییە چ بۆ ژن چ بۆ پیاو، لە هەمانكاتدا هەردوو لا تەواوكەری یەكترن، بۆیە توندوتیژی نابەسترێتەوە بە رێژەی یەكێكیانەوە، بەڵكو وابەستەی ژینگە و هەلومەرجەكانە، كە وا دەكات توندوتیژی دروست ببێت، لایەنی ئاینی و هزری و كلتووریش بەشێكن لە پاڵنەرەكانی توندوتیژی تایبەت گەر تێگەیشتنی هاوبەش نەبێت لە نێوان ژن و پیاودا.
* كاریگەری كێت بەسەرەوەییە و كێ بە پێشەنگی خۆت یا هۆكاری سەركەوتنت دەزانی؟
- كەسایەتی و خۆشەویستی رێبەری كوردان كاك مەسعود بارزانی، كە نموونەی بەرخودان و نیشتمانپەروەری وكوردایەتییە و بەرێزیان كوردو دۆزە رەواكەی بە دونیا ناساند، هەروەها باپیری رەحمەتیم مامۆستا سەید ئیسماعیلی بەرزنجی كە پیاوێكی ئاینی و كۆمەڵایەتی و پر زانستی سەردەمی خۆی بووە خاوەن تەكیە و تەریقەت و مورید بووە، زمانزان بووەو وەك قوتابخانەیەك بووە بۆ نەوكانی ئەو سەردەمە، ئەمانە دوو نمونەی باڵان لە ژیانمدا كە هێز و بەردەوامیم پێ دەبەخشن.
* كابانێكی چۆنی زیاتر چ خواردنێك لێی دەنیێ‌ ؟
- كابانێكی باشم و زیاتر حەزم لە خواردنە كوردەوارییەكانە.
* لەگەڵ هونەرو وەرزش چەند تێكەڵیت، زیاتر حەزت لە كامەیانە؟
- گوێگرێكی باشی میوزیكم و هونەرم بە گشتی لا خۆشە، بۆ وەرزشیش وەرزش دەكەم، بەڵام بینەری یارییە وەرزشییەكان نیم.
* جوانییەكەت سروشتییە یا دەستكردە؟
- هەرچەندە لای من جوانی ناخ و رۆح گرنگترە، بەڵام جوانی شێوەش تەواوكەری ئەم جوانییەیە، جوانییەكەشم سروشتییە.
* حەزت لێیە لە دواروژدا لە چ بوارێك خزمەت بكەی؟
- یەكێك لە شانازییە گەورەكانی ژیانی مرۆڤ ئەوەیە كە خەڵك خۆڕسكانە خۆشیان بوێیت و نازناوت پێ ببەخشن، من لە كاتی كاندیدبوونم بۆ ئەنجوومەنی نوێنەرانی عێراق لەلایەن خەڵكی خۆشەویستەوە هەر دوو نازناوی شێرە ژنەكەی پارتی و خوشكی پێشمەرگەیان پێبەخشیم كە شانازی پێوە دەكەم.
* هەر ئافرەتێكی سەركەوتوو كەسێكی لە پشتە ئەوە كێیە لەپشت تۆیە؟
- خۆم بڕوام بە خۆمە و كەسایەتیم بەهێزە پاشان متمانەو پاڵپشتی بنەماڵەكەم زۆر هێزی زیاترم پێ دەبەخشێت .

زۆرترین بینراو