بەکارهێنانی ماددەی هۆشبەر لە حاڵەتەوە بۆتە دیاردە                                        

پارێزەر یوسف گڕاوی

خەریکەلەحالەتەوە دەبێتە دیاردە کە ئێستا بەشێوەیەکی باوبڵاوبۆتەوە لەناو کۆمەڵگە، کەئەمەش دە بێتە هۆی تێکچوونی شیرازەی کۆمەڵگە و لێکترازاندنی خێزان و پەرتەوازەبوونی گەنجان و بەلارێ چوونیان.مادەهۆشبەرەکان تەنها لەناوچینی گەنجان بڵاونەبویتەوە بەڵکو بگرە ئێستا لە ناو بەتەمەنەکانیش و لە ناو نێوجەوانان و وە بەشێک لە ئافرەتانیش بەکاری دەهێنن لەکاتێک دا هەموو چینەکان باش دەزانن کە ژیانیان دەکاتە دۆزەخ بەڵام هەر بەکاری دەهێنن،چونکە ئاڵوودەی بوونە ناتوانن دەست بەرداری ماددەی هۆشبەربن.وتەیەک هەیە دەڵێ‌‌‌(ئەگەرویستت کۆمەڵگەیەک لەناوببەی تەنها مادەی هۆشبەری تێدا بڵاوبکەوە)رێک ئەم قسەیە ئێستا بۆکۆمەڵگەی کوردی دەگونجێت .چونکەبەهۆی بڵاوبونەوەی ماددەی هۆشبەر واخەریکە گۆمەڵگەبەئاراستەکی تردەڕوا.چەندین خێزان هەن کە پەرتەوازە بوون بە هۆی بەکارهێنانێ ماددە هۆشبەرەکان.ئەگەرسەیر بەکین ئیران و تورکیارۆڵێکی گرنگیان هەیە لەبڵاوبوونەوەی ماددەهۆشبەرەکان چونکە هەرێمی کوردستانیان کردۆستە بازاری ساغ کردنەوەی مادەهۆشبەرەکانیان.وەبلاوکردنەوی لەناوشارەکان ئەوەج گە لەوەی کە شارەکانیانی کوردستانیان کردۆتە پردی  پەڕاندنەوەی بۆشارەکانی خوارووی عێراق و وڵاتانی تری دراوسێ عێراق.
بەم جۆرەکوردستان و عێراق بوونەتە ناوەندێکی بڵاوبونەوە و بەکارهێنانێ ماددەی هۆشبەر.بەشێوەکی گشتی بەکارهێنانێ ماددەی هۆشبەر کاریگەری زۆر خراپی هەیە لە سەر جەستەی بەکارهێنەر تەنانەت لەسەر دەروونی کەسەکەش زۆرە،جابۆیە بۆچارەسەرکردن و رێگە گرتن لە بڵاوبوونەوە چەندین رێگا هەیە لێرەدا سەرەنجتان رادەکێشم بۆ چەند ڕێگایەک .                 
یه‌كه‌م: هۆكارەکانی  بڵاوبوونەوە و بەكارهێنانی ماددەهۆشبەرەكان لەناوکۆمەڵگەدا بۆچی دەگەڕێتەوە؟                                                          
هۆكارەكانی بڵاوبوونەوەی ماددە هۆشبەرەكان زۆرن چەندین هۆکارن، بەڵام دەتوانین بڵێین چەند هۆكارێكی سەرەكیمان هەیە لەم بابەتە دا روونی دەکەینەوە.                                                             
1- بڵاوبوونەوەی بێکاری لەناو گەنجان و نەوجەوانان دا هۆیەكی سەرەكییە بۆ فێربوونیان لەسەر ماددە هۆشبەرەكان.                                               
2-  چاودێری نەکردنی  باوکان ودایکان لە سەر منداڵەکانیان کە رۆژانە بە چ خەریکن؟ چی دەکەن؟.                                                                
3-كێشەی ڕۆژانەی ناو خێزان، تێكچوون و لێک جیابوونەوەی  دایك و باوك ، وە خراپی مامه‌ڵەكردنیان لەگەڵ منداڵەكانیاندا دەبێتە هاندەرێك بۆ بەكارهێنانی ماددەهۆشبەرەكان.                                                 
4- هەبوونی هاوڕیێ خراپ و درووستکردنی پەیوەندی هاورڕێیەتی لەگەڵ کەسانێک کە هاوتەمەنی خۆی نییە، کەئێستائەم پەیوەندیەزۆرباوەلەناو نەجەوانان وگەنجان.                                                              
5-سە یرکردنی جۆرێک لە فیلمی خراپ. بە تایبەت ئەم جۆرە فیلمانەی کە ئەکتەرەکان بازرگانی بەماددەی هۆشبەردەکەن و بەکاری دەهێنن و خۆیان پێ دەوڵەمەنددەکەن.                                                  
6- هاتنی خەڵكی بیانی بۆ وڵات، بە تایبەت لە وڵاتی ئیران و تورکیاو سوریا.ئێستاوڵاتی میسرو لوبنانیش زیاد بووە.ئەم هۆکارانەو چەندین هۆکاری ترهەن کەبۆتە هۆی بڵاوبونەوەو بەکارهێنانی  ماددەی هۆشبەر لەکۆمەڵگەی کوردی.                                                                                          
دووه‌م: رێگری کردن لە بڵاوبونەوەی ماددەی هۆشبەروو چارەسەرکردنی ئەوکەسانەی تووشبوون.                                                           
چەندین رێگاهەیە بۆڕێگری کردن لە بڵابوونەوەی ماددەهۆشبەرەکان وچارەسەرکردنیان.بەڵام لێرە دابەپێویستی دەزانم چەند ڕێگەیەکی سەرەکی باس بکەین.                                             

‌1-پێوسیتە لەسەر حکومەت و لایەنە پەیوەندی دارەکان چاودێریەکی توند بخە نە سەر سنورە کان و دانانی فلتە رێکی زۆر تۆکمە وبەهێز بۆئەوەی بەهیچ شێوەیەک نەتواندرێت ماددە هۆشبەرەکان داخیل بکرێن.                                                                   
٢-ڕێگری کردنی ئەوکە سانەی کە بە شێوەیەکی نایاسی دێنە ناو هەرێمی کوردستان، چونکە زۆربەی ئەوانە مامەڵەی نایاسایی دەکەن.                                                            
۳-گەران بەدوای ئەوکەسانەی کە بازرگانی پێوەدەکەن وساغی دەکەنەوە دەیان دەنە بەکارهێنەران.                                                                                       
٤-پێویستە لەسەر بەڕێوبەرایەتێ ماددەهۆشبەرەکان زیاتروتوندترچاودێری بخەنە سەر گەرەکە کانی شار تایبەت ناوکافتریاکان و گازینۆکان و یانەی شەوانی گەنجان، بارەکان چونکەشوێنی بڵابوونەوەی ماددەی هۆشبەرە.                                                    
٥- لەناوبردنی ماددە ژەهراویەكانی ناو لەش و كەمكردنی ئازار و پێدانی شلەمەنی زۆر له‌ ڕۆژژێكدا به‌ تێكڕایی.                                                                      
٦- چارەسەركردنی دەروونی كه‌سه‌كه‌ و لایه‌نی كۆمەڵایەتی، ئه‌مه‌یش بە زانینی كێشەی ناو خێزان و هۆكاری بەكارهێنانی ماددەی هۆشبەره‌كه‌ چاره‌سه‌ر ده‌كرێ

٧- فێركردنی كەسی تووشبوو بۆ ئەنجامدانی كارێكی گونجاو بە شێوەی ڕۆژانە و چارەسەركردنی كێشەی له‌ شوێنی ئیشوكاره‌كه‌یدا ئه‌گه‌ر پێشتر هه‌ی بووه‌ و له‌و شوێنه‌ ده‌ركراوه‌.                                                                                            
٨- باشكردنی پێوەندی كەسی تووشبوو لەگەڵ خێزان و دەوروبەره‌كه‌یدانەهێڵن کاتەکانی بەتەنیا بباتە سەر.

محەممەد sent Today at 3:47 AM
٩- بەدواداچوونی بەردەوام لەسەر كەسی تووشبووی چارەسەركراو بۆ ماوەی 6 مانگ تا 2 ساڵ لە سەرەتای دەستپێكردن بە چارەسەركردنی، تا كۆتا ڕۆژی چاره‌سه‌ر كردنه‌كە.                                                                                           
ئەوکاروچالاکیانەو دەست بەسەرداگرتنی برێکی زۆرلەماددەهۆشبەرەکان بوساڵی ٢٠٢٠، کەلەلایەن بەرێوەرابەتی ماددەهۆشبەرەکان دەستی بەسەرداگیراوە کەچەندین، جۆرماددەی هۆشبەرن بەم جۆرەی.   خوارەوەدابەش بووە.                                      دەستبەسەرداگرتنی بڕی ( ٥٥٥,۷٤٠ ) پێنج سەد و پەنجا و پێنج کیلۆ و حەوت سەد و چل گرام ماددەی هۆشبەر بەم شێوەیەی خوارەوە دابەشکراوە.                                    

ـ بڕی ( ۱۲۳ ,٤٠٥ )چوار سەد و پێنج کیلۆ و سەد و بیست و سێ گرام ( هێروین ) 
ـ بڕی ( ۸٦,٥۲۳ ) هەشتا و شەش کیلۆ و پێنج سەد و بیست و سێ گرام ( تلیاك )
ـ بڕی ( ٥۲,٥٤۱ )پەنجا و دوو کیلۆ و پێنج سەد و چل و یەك کیلۆ گرام ( کریستال  ـ بڕی ( ۸۳٤ ,۹ ) نۆ کیلۆ و هەشت سەد و سی و چوار گرام ( حەشیش )
ـ بڕی ( ۱,۷۱۹ ) یەك کیلۆ و حەوت سەد و نۆزدە گرام ( جامایکا )              
* دەستبەسەرداگرتنی بڕی ( ۲۷۳٤ ) دوو هەزار و حەت سەد و سی و چوار شیت حەبی پزیشکی هۆشبەر
ـ بڕی ( ۱۲۱۹ ) هەزار و دوو سەد و نۆزدە شیت حەبی هۆشبەری ( کلۆنازپام )
ـ بڕی ( ۱٠٤۷ ) هەزار و چل و حەوت شیت حەبی هۆشبەری ( ترامادۆڵ )
ـ بڕی ( ۸۸ ) هەشتا و هەشت شیت حەبی هۆشبەری ) B 2 )
ـ بڕی ( ۷۹ ) حەفتا و نۆ شیت حەبی هۆشبەری ( میتادۆن)
ـ بڕی ( ۳۱ ) سی و یەك شیت حەبی هۆشبەری ( پرازولام )
ـ بڕی ( ۲۷٠ ) دوو سەد و حەفتا شیت حەبی هۆشبەری جۆراو جۆر)

زۆرترین بینراو