شەقامەكانی سەنتەری شاری سۆران پڕدەبن لە قۆڕت و تاسە

شەقامەكانی سەنتەری شاری سۆران پڕدەبن لە قۆڕت و تاسە

راپۆرت-محەمەد هەسنانی: بەشێكی زۆری شەقامەكانی سەنتەری شاری سۆران، پڕدەبن لە قۆرت و تاسەو نیگەرانی شۆفێران و هاووڵاتییانی لێدەكەوێتەوەو داواكارن هەرچی زووە چارەسەرێك بۆ ئەم گرفتە بكرێت، قائیمقامی سۆرانیش دەڵێت " وەرزی سەرماو زستان تێپەڕێت دەست بەچارەسەركردنیان دەكەین.
ئەحمەد عەلی، یەكێكە لەو شۆفێرانەی كە رۆژانە لەشاری سۆران بە ئۆتۆمبێلە تایبەتەكەی كاری تاكسی دەكات، بەزاری كرمانجی راگەیاند " لە زۆربەی شەقامە سەرەكییەكانی سەنتەری شاری سۆران و دیانا، تاسەو قۆرت دروست بوونە ئەمەش جگەلەوەی گرفتی لەبەردەم هاتووچۆی شۆفێران دروست كردووە، لە هەمانكاتیشدا ئەمە بۆتە هۆی ئەوەی كە زیان بە ئۆتۆمبێلەكانمان بگەێنێت و هەفتەی چەند جارێك بەم هۆیەوە روو لە ناوچەی پیشەسازی بكەین، لەگەڵ ئەووەشدا بەشێك لە هاووڵاتییان رەچاوی شەقام و رێگا گشتییەكان ناكەن و بەدانانی كەرستەو دروستكردنی تاسە لەبەردەم ماڵە كانیان زیان بە رێگاكان دەگەیێنن و ئەركە رێگریان لێبكرێت و حكوومەت لێپێچینەوەیان لەگەڵ بكات".
ئەم شۆفێرە داواكارە لە لایەنە پەیوەندیدارەكان، هەرچی زووە چارەسەریەك بۆ ئەم گرفتە بكەن و هەوڵبدرێت بۆدجەیەكی تایبەت بۆ چاكردنەوەی رێگاو شەقامەكانی ناو شار تەرخان بكرێت، چونكە ئەگەر چارەسەری بۆنەكرێت تا دێت گرفتەكە زیاتر دەبێت و زیانی زیاتر بەر شەقامەكان دەكەوێت، ئەمەش هەم پێویستی بە بووجەی زیاتر دەبێت و گرفتیش لەبەردەم هاتووچۆی شۆفێران زیاتر دەكات.
ئەندازیاری ڕاوێژكار: ئەیووب سەعید حەسەن، ماستەر لە بواری بەڕێوەبرنی ڕێگاوبان و ئەندازاری، بەزاری كرمانجی گووت " لەژێر كاریگەری ئاوو هەوا و بەرزی و نزمی پلەی گەرما، بێ گومان ڕێگاوبانەكان تووشی چەندین ئاستەنگ و تێكچوون دەبنەوە، چونكە یەكێك لە پێكهاتە سەرەكیەكانی تێكەڵەی قیڕ بریتیە لە قیڕی شل كە ئەویش سیفەتی (visco elastic)ی هەیە بەشێوەیەكی زۆر دەكەوێتە ژێر كاریگەری پلەی گەرما، بە جۆرێك لە پلە بەرزەكاندا شێوەی دەگۆڕێت، بۆ (شل)و لە پلە نزمەكانیشدا بۆ (ڕەق)ٚ. بۆیە كەمو كوڕیەكانی قیڕی ڕێگاوبانەكانیش لەگەڵ گۆڕانی ئاوو هەواو پلەی گەرما زیاد دەكەن، بەتایبەتی دیاردەی درزبردن و ڕەگلە (cracking and rutting). لەبەر ئەوەشە كە ڕێگاو بانەكان پێویستیان بە پڕوسەیەكی تۆكمەی چاككردنەوە دەبێت".
ئەوەش دەخاتەروو " ئەگەر دەرزێك لە ڕێگایەك دروست بوو چارەسەر نەكرا بە پڕكرنەوەی بە قیڕی شل (crack sealing)٬ ئەوا گەورە دەبێت و دەبێت بە چاڵ ( pothole) كە پێویستە بە تێكەڵەی قیڕ پڕبكرێتەوە ( patching)٬ وە ئەگەر ئەوش چارەسەر نەكرا ئەوا ئاوی لە ناو كۆدەبێتەوە، سەرەنجام دزە دەكاتە ناو چینەكانی ژێرەوە (Sub base و Sub grade)، ئەوەش كاردەكاتە سەر بەرگری ئەم چینانەو كەمكردنەوەی (bearing capacity)٬ سەرەنجام تێكچوونی تەواوی ڕێگاو دیاردەی داكەوتن (suttlement) لەژێر كاریگەری ئەو فشارەی كە لە ئۆتومبیلەكانەوە دەكەوێتە سەری (axle load)٬ بۆیە لەگەڵ دەركەوتنی هەر كەم و كوڕیەكی ڕێگاكان، پێویستە كاری پێویست ئەنجام بدرێت بۆ چاككردنەوەیان.
مەغدید عەریف ئەحمەد، بەڕێوەبەری ناحیەی دیانا، بۆ زاری كرمانجی ئاشكرای دەكات " كە دەرخستەیان بۆ رێگاكانی سنوورەكە كردووە بۆ پڕكردنەوەی ئەم قۆرت و تاسانەی كە دروست بوونە، هەروەها ئەم رێگایانەش كە بە هەر هۆكارێك بێت زیانیان پێگەیشتووەو بەربەستیان لەبەردەم هاتووچۆی شۆفێران و هاووڵاتییان دروست كردووە، بەتایبەتیش ئەو رێگایەی كە لە پیشەسازی كۆنی سۆران بۆ گەڕەكی ئازادی دەپەڕێتەوە، كە رێگایەكی سەرەكییەو پێویستە هەوڵی جددی بدرێت بۆ چاكردنەوەیان".
ئاماژەشی بەوەدا " چاوەڕوانی ئەوەین تا كەش و هەوا لەباربێت، بۆ ئەوەی بە هەماهەنگی لەگەڵ ئیدارەو شارەوانی سۆران، دەست بكەین بە چاكردنەوەوی رێگاكان و پڕكردنەوەی قۆرت و چاڵەكان بەپێی ئەم ئیمكانیاتەی لەبەردەستماندایە.
لەلایەن خۆیەوە كرمانج عیزەت قائیمقامی سۆران، بە زاری كرمانجی راگەیاند " گلەیی شۆفێران و هاووڵاتییان لە شوێنی خۆیەتی بەڵام بەهۆی ئەوەی لە ئێستادا وەرزی زستان و سەرمایە چاككردنەوەی ئەم قۆرت و تاسانە كە لە هەندێك لە شەقامەكان دروست بوونە، بو پڕكردنەوەو چاكردنەوەیان سەركەوتوو نابێت، بۆیە دوای تێپەڕبوونی وەرزی سەرماو زستان دەست دەكەین بە قیڕتاو كردنەوەو كۆنكرێت كردن و پڕكردنەوەی ئەم قۆرت و تاسانەی كە لە شەقامەكان دروست بوونە".
قائیمقامی سۆران گووتیشی " سەرەڕای ئەوەش لە ئێستادا كار لەسەر نۆژەنكردنەوەی ئەم رێگایانە بەردەوامە كە بەربەستی تەواو دروست دەكەن لەبەردەم هاتووچۆی شۆفێران، لە سەنتەری شاری سۆران و رێگاكانی دەوروبەری.

 

 

زۆرترین بینراو