Share on facebook
د.عەبدولحەكیم خەسرۆ: پاراستنی ئارامیی كوردستان بەرپرسیارێتیی هەموو لایەكە
دووشەممە, 06 تشرینی دووەم 2017 13:13


ZKW: د. عەبدولحەكیم خەسرۆ، پسپۆر لە زانستە سیاسییەكان و شڕۆڤەكاری سیاسی لە دیدارێكدا لەگەڵ هەفتەنامەی زاری كرمانجی دەڵێ" ئەو جۆرە گفتوگۆیەی كە بەغدا دەیەوێت لەگەڵ ئێمە بكات، جێگەی قبووڵ نیە، چونكە ئەوە گفتوگۆ و دانوستاندن نیە كە ئەوان دەیانەوێت، بەڵكو بریتیە لە سەپاندنی كۆمەڵێك مەرج، كە ئەمەش پێچەوانەی ئەوەیە كە تۆ بڕیارت دابێت دانوستاندن بكەی، یان بەلایەنی كەم ڕێككەوتن بكەی بۆ چارەكردنی كێشەكان. ڕوونیشیكردەوە" هەڵویستی كۆمەڵگەی نێودەوڵەتی دیارە، هەڵوێستەكەش گرنگە، نابێت پشتگوێ بخەین، ڕاستە لەوانەیە هەڵوێستی ئەوان لە ئاست داخوازی خەڵكی كوردستاندا نەبێت، دەكرا زۆر بەهێزتر بێت لەوەی كە ئێستا هەیە، بەڵام گرنگە چۆن بتوانین ئەو پشتگیریەی كە هەیە لە بەرژەوەندی ئێمەدا بێت، بەڵام ناتوانین سود لەو پشتگیریە نێودەوڵەتیە وەربگرین ئەگەر لەناو خۆماندا یەك نەبین و پەرتەوازە بین.
د. عەبدولحەكیم خەسرۆ، رایگەیاند" پەیوەندییەكانمان لەگەڵ بەغدا تا ئێستا وەكو دەبینین زیاتر پەیوەندی ئەوەیە كە ئیرادەیەكی نێودەوڵەتی هەیە، بۆ ئەوەی كێشەكان بە گفتوگۆ چارە بكرێن، چونكە ئەو كێشانە بە شەڕ چارە ناكرێن، هەر شەڕێكی دیكە هەبێت لەوانەیە كێشەكان قولتر و گەورەتر بكات، ڕێككەوتن و تەفاهوم كەمتر دەبێت، بۆیە ئەوەی گرنگە سەبارەت بە گەلی كورد، ئێستا ئەوەیە كە ئالیەتی ئەو گفتوگۆیە بەڕاستی دەبێت گۆڕانكاری بەسەردا بێت، تا ئێستا ڕاستە ئاگر بەست و ئەوانە هەیە، وەكو باسیشم كرد ڕاستە ئیرادەیەكی نێودەوڵەتی هەیە، بەڵام ئەو جۆرە گفتوگۆیەی كە بەغدا دەیەوێت لەگەڵ ئێمە بكات، جێگەی قبووڵ نیە، چونكە ئەوە گفتوگۆ و دانوستاندن نیە كە ئەوان دەیانەوێت، بەڵكو بریتیە لە سەپاندنی كۆمەڵێك مەرج، كە ئەمەش پێچەوانەی ئەوەیە كە تۆ بڕیارت دابێت دانوستاندن بكەی، یان بەلایەنی كەم ڕێككەوتن بكەی بۆ چارەسەركردنی كێشەكان، ئەمە خاڵێكە دەبێت قسەی لەسەر بكەین، واتە تا ئێستا ئەو ئیرادە نێودەوڵەتیە هەیە، ئیرادەكە لە هەرێمی كوردستان وجودی هەیە، بەڵام تا ئێستا ئاماژەیەكی ئیجابی لە بەغداوە نیە كە ئالیەتی دانوستاندن و گفتوگۆ گۆڕانكاری بەسەردا بێت.  
پسپۆر لە زانستە سیاسییەكان و شڕۆڤەكاری سیاسی ئاماژەی بەوەش كرد" ئەو پلانەی كە دانرا بوو و ئەو كارەی لە 16/ 10 لە كەركووك كرا، كێشەكانی قوڵتر كرد، لە جیاتی ئەوەی كێشەی ناوچەكە كوردستانییەكانی دەرەوەی هەرێم بە گفتوگۆ چارەسەر بكرێن، بۆ ئەوەی خەڵكی ئاوارە بوو بگەڕێنەوە شوێنەكانی خۆیان، ئاوارەی زیاتر دروست بوو و خەڵك زیاتر ئاوارە بوو، لە دوای 16ی مانگی رابردوو زیاتر لە 150 هەزار كەس لە كەركووك و ناوچەكانی دیكە ئاوارە بوونە، ئەوەش ژمارەیەكی كەم نیە، ئەوەش چووە چوارچێوەی ئەو گفتوگۆ و كێشانەی كە پێشتر هەبوون و زیاتری كرد، بۆیە سەربازی كێشەی دیكە دروست دەكات، نەك ئەو كێشانەی كە هەیە چارەسەر بكات، هەرێمی كوردستان ئامادەی خۆی دەربڕیوە بۆ چارەسەركردنی ئەو كێشانە، لەسەر ئاستی كۆمەڵگەی نێودەوڵەتیش بۆچوونێك هەیە كە دەبێت ئەو جۆرە چارەسەریانەی كە عێراق بۆ خۆی داناوە، ئەمە قبوول نەكرێت و دەبێت گۆڕانكاری بەسەردا بێت.
د. عەبدولحەكیم خەسرۆ، پسپۆر لە زانستە سیاسییەكان و شڕۆڤەكاری سیاسی ئاشكراشی كرد" ئەو بارودۆخەی كە هاتۆتە پێش حكوومەتی هەرێمی كوردستان، پاڵپشتی نێودەوڵەتی هەیە، ئەو پاڵپشتیەش پێویستی بە پاڵپشتی ناوخۆیی هەیە، هێزە سیاسییەكان ئەو ماوەی كە لە پێشیانە، تا هەڵبژاردنی داهاتوو سیاسەتێكی گشتی بێت و بەرنامەیەكی نوێ دابنێن بۆ ئەو قۆناغە، ئەو بەرنامەیە دەبێت ورد بێت، بە وردەكاری دەبێت كاری لەسەر بكرێت، لە دەرئەنجام ئێمە چۆن بتوانین جێبەجێ بكەین، لە هەموو ئاستەكان، چ پەیوەندی بە ئاستی ناوخۆیی بێت، چ پەیوەندی بە بەغداوە بێت، لەسەر ئاستی كۆمەڵگەی نێودەوڵەتی، هێزە كوردستانییەكان هەم پاڵپشتی حكوومەت بكەن، لە چوارچێوەی پەرلەمان، وەكو دەسەلاتی یاسادانان، چونكە دەكرێت كۆمەڵێك ئیستحقاقی یاساییمان هەبێت، دەكرێت ئەوانە كاریان لەسەر بكرێت، حكوومەتی هەرێمی كوردستان دەتوانێت ئەو كارە بكات، چ لەگەڵ فراكسیۆنەكان، چ حزب و لایەنە سیاسییەكان، بۆیە ئەو پلان و كارە پێویستە ئێمە لە داهاتوودا كاری لەسەر بكەین، چونكە پاراستنی ئارامیی كوردستان بەرپرسیارێتیی هەموو لایەكە.
شڕۆڤەكاری سیاسی زیاتر دەڵێ" كاتێك تۆ هەستت كرد، كۆمەڵگەی نێودەوڵەتی ئامادەییە بە شێوەیەكی ئیجابی مامەڵە لەگەڵ كوردستان بكات، پشتگیری هەرێمی كوردستان دەكات، ئەو پشتگیریە، پشتگیری ناوخۆیی لە هەمووی گرنگترە، واتە ئەگەر ئێمە پشتگیری ناوخۆییمان نەبێت، هێزە سیاسییەكان پشتگیری ئەو پرۆسەیە نەكەن، پێموایە كاریگەری زۆر خراپی دەبێت لەسەر هەرێمی كوردستان، تەنانەت پێگەشی لاواز دەكەن، نەك تەنیا هەڵوێست و پێگەی لاواز دەكەن بەرامبەر بە عێراق، بەڵكو تەنانەت بەرامبەر بە كۆمەڵگەی نێودەوڵەتیش، بۆیە ئێستا لە هەموو كاتێك زیاتر دەبێت هەست بەو پشتگیریە بكرێت كە ئێستا لە بەرژەوەندی هەرێمی كوردستاندایە.
د. عەبدولحەكیم خەسرۆ، ئەوەشی دركاند" هەڵویستی كۆمەڵگەی نێودەوڵەتی دیارە، هەڵوێستەكەش گرنگە، نابێت پشتگوێ بخەین، ڕاستە لەوانەیە هەڵوێستی ئەوان لە ئاست داخوازی خەڵكی كوردستاندا نەبێت، دەكرا زۆر بەهێزتر بێت لەوەی كە ئێستا هەیە، بەڵام گرنگە چۆن بتوانین ئەو پشتگیریەی كە هەیە لە بەرژەوەندی ئێمەدا بێت، بەڕاستی ناتوانین سود لەو پشتگیریە نێودەوڵەتیە وەربگرین ئەگەر لەناو خۆماندا یەك نەبین و پەرتەوازە بین.
ئاماژەی بەوەشدا" عێراق پێویستی بە پشتگیری نێودەوڵەتی هەیە، ئەو پشتگیریە لەوانەیە لە دەست بدات، ئەگەر هاتوو زمانی شەڕ و زمانی بەكارهێنانی چەك ببێتە زمانی چارەسەركردنی كێشە ناوخۆییەكان، هەر چەندە تا ئێستا ئەو نیشان و ئاماژانەی كە هەیە عێراق هەڵوێستی خۆی نەگۆڕیوە بە تەواوەتی، بەڵام دەكرێت پێداچوونەوە بەو هەڵوێستانە بكرێت، ئەگەر پێداچوونەوە كرا كاریگەریی ئیجابی دەبێت كە كێشەكان بە گفتوگۆ چارە بكرێن.
شڕۆڤەكاری سیاسی دیاركرد" ئیرادەی گەلی كوردستان بە هێزی سەربازی ناشكێت، لە كاتێكدا گەلی كورد ئەنفال و جینۆساید كرا، بەڵام ئیرادەی گەلی كورد هەر ماوە و بەردەوامە، لە ساڵی 1991 دەرفەتێكی مێژووی بۆ گەلی كوردستان دروست بوو، كە هەموو خەڵكی كوردستان دژی ڕژێمی عێراق ڕاپەڕین، ئەوەش مانای وایە كە گەل نامرێت، ئەوە پەیوەندی بە هێزەوە نیە، چونكە هێزی سەربازی ئیرادەی گەل ناشكێنێت، تا ئەو كاتەی گەل هەست بە زوڵم و زۆردار بكات، گەل پێی وابێت كەوا دەبێت چارەسەرێكی عادیلانە بۆ كێشەی كوردستان هەبێت، تا چارەسەرێكی عادیلانە بۆ كێشەی كوردستان نەبێت ئیرادەی گەلی كوردستان هەر بەردەوام دەبێت بۆ ئەوەی مافەكانی خۆی وەربگرێتەوە.
لە كۆتاییدا د. عەبدولحەكیم خەسرۆ، پسپۆر لە زانستە سیاسییەكان و شڕۆڤەكاری سیاسی گوتی" سەرۆك بارزانی، وەكو پالپشتیەك بۆ پرۆسەی سیاسی، وەكو پالپشتیەك بۆ حكوومەتی هەرێمی كوردستان، بۆ دەزگاكانی هەرێمی كوردستان وەكو قودرەت و هێزێكی مەعنەوی بەڕاستی بەشێك دەبێت لە هێز و قودرەتی هەرێمی كوردستان، ئەوەش پاڵپشتیەكی زیاتر دەبێت بۆ ئەوەی ئێمە هەر هەنگاوێك بنێین لە داهاتوودا وەكو مەرجعی سیاسی كاریگەری هەبێت لەسەر یەكلاكردنەوەی بەشێكی زۆر لە پرسە سیاسییەكان لە ئێستا و لە داهاتوودا".