"ئافرەت خۆی مافی خۆی پێشێل دەكات"
شەممە, 02 کانونی یەکەم 2017 09:44


سوبحان شكۆ
خێزان یەكەم شێوەی گردبوونەوەی مرۆییە، گردبوونەوەیەكی سروشتیە بۆ پركردنەوەی پێویستیە مرۆییە رۆژانەییەكان. ئەم درووستبوون و گردبوونەوەیە لەسەر شانی ئافرەت بنیات دەنرێت و پێكدێ‌، هەر لە كۆنەوە لە سەردەمی یۆنانیەكان  و میسریەگان باس لەلاوازی ئافرەت كراوە، بەڵام پرسیارەكە ئەوەیە ئەم لاوازییەی ئافرەت هەیەتی عورفە یاخود سروشتییە؟ شارستانیەتی میسری پێشكەوتووترین شارستانیەتی سەردەمی خۆی بووە ئەگەر لەلایەنە عورفیەكەی سەیری بكەین باس لەلاوازی ئافرەت كراوە و ئافرەت وەك بونیادێكی لاوازتر لەپیاو سەیر كراوە، بەڵام ئەمەش عورف یا كۆمەڵگە بەسەری سەپاندووە وەك بونەوەرێكی لاواز, ئەگەر بێتو لایەنە سروشتیەكەی لەبەرچاو بگرین هەر لە سروشتەوە ئافرەت وەك بوونەوەرێكی لاوازتر لە پیاو خولقاوە لە رووی جەستە و هێز و بازوو، ئافرەت بەشێوەیەكی ناسكتر خولقاوە بەڵام لەگەڵا پیاو یەكسانە لە رووی ئەرك و ماف، هەمیشەوا سەیری ئافرەت دەكرێت مافەكانی كەمتر بێت لە پیاو ئەمەش هزرێكی میتافیزیكی ییە، هەر دەبێ‌ یەكێك هەبێ‌ باڵاتر و یەكێكیتر نزمتر بێ ,یەكسانی بوونی نیە بەڵكو جیاوازیەكی سروشتی ئاشكرا هەیە، واسەیر دەكرێ‌ پیاو چالاك و پۆزەتیفە و خاوەن جوڵەیە بەڵام ئافرەت سلبیی و وەرگرە لە حوكمەكانی پیاو و لەلایەكی تر تەنها ئامێری دروستكردنی منداڵە.
لە هەموو لایەنەكان ئافرەت تەنها وەرگر و گوێرایەڵە بەپێی ئەمەش بێت لە دونیای ئەخلاقیدا بێدەنگی دەبێتە تاج و زینەتی ئافرەت بەڵام بۆ پیاو نا. هەر شتێك لەسەر ئافرەت بزانین دەبێت لە وەزیفە و لاوازی، رۆڵی، دۆخ و پێگەی..هتد. دەبێ‌ لە سروشتی ئافرەت تێبگەین، ئافرەت خۆی لە سروشتی خۆی تێناگات. زۆربەی كۆمەڵگەكان چاو پۆشی لە زۆرێك رەفتارە خراپەكانی مرۆڤ دەكرێ‌ بەڵام لە سێكسی نادروست ناكرێ‌(رۆژهەڵاتی ناوەراست) چونكە شەرەفی ئافرەتە، لەژێر پەردەی شەرەف زۆر كاری نارەوا دەرحەق بە ئافرەت دەكرێت لەلایەن رەگەزی نێرینە، رۆژنیە هەر یەكێك لە ئێمە گوێبیستی تاوانێكی گەورە نەبین كە دەرحەق بە ژنان و كچانی ئێمە دەكرێت، گەرچی هەموومان بە بیستنی ئەم هەواڵ و رووداوانە تووشی خەم و ئازاری ویژدان زۆر دەبین بەڵام خۆمان بەشێكین لەو هۆكارانە، ئافرەت وا سەیر دەكرێت تەنیا وەزیفەی لە ماڵەوە و ئامێرێكە بۆ تێركردن و بەتاڵكردنەوەی حەز و ئارەزووی پیاو و بەكار هێنانی وەك غەزیزەی جنسی.
واسەیری ئافرەت دەكرێ‌ ئەرك و وەزیفەی دیاری كراوە لەچەند خاڵێك: ئافرەتی باش كە شایەنی پیاهەڵدانبێت ئەوەیە ژنی ماڵبێت و خەریكی بەخێوكردنی منداڵبێت لەسەر چەند رێسایەكی دیاری كراو كاربكات، كارنەكردن بەبێ پرسی پیاو، ئافرەت بەرپرسیاری هەموو شتێكی ماڵەوەیە، دەبێت هەڵسوراو و خەرجی ماڵ رێكبخات بە ئارەزووی پیاو، بەهای ئافرەت لە رەفتار، مەیل، ژیانێكی شەریفانە، رێكخراو، خاوەن شەرەف دایە، ئەمەیە رێزی ئافرەت. وەزیفەی ئافرەت لەسەر بنەمای لاوازی دیاری دەكرێت و لێكدەدرێتەوە بەپێی( كۆمەڵگە، كلتوور، عورف، تێگەیشتن، كەسایەتی، خێزان، پەروەردە، ئایین، خودی ئافرەت..هتد) دەگۆرێ‌. هەموو ئەمانە دیاری دەكەن تاچەند ئافرەت لاوازە و بێهێزی بەسەرا سەپاوە.