Share on facebook
35 ساڵ بەسەر ئەنفالكردنی بارزانییەكان تێپەڕدەبێت
دووشەممە, 30 تەمموز 2018 08:40


ئا: ڕائیب زراری
بەر لە 35 ساڵ  لە كۆمەڵگەكانی هەریر، قوشتەپە و دیانا 8000 هەزار بارزانی  دەستگیر كران و ڕاگواسترانەوە بۆ خوارووی عێراق و لە چەند گۆڕێكی بە كۆمەڵدا زیندە بە چاڵكران، تا ئێستا رووفاتی 600 كەس دۆزراونەتەوە و گەڕێنراونەتەوە بۆ زێدی باب و باپیران لە بارزان، بەشێكی زۆر لە كەسوكاری ئەنفالكراوەكان هێشتا چاوەڕوانی گەڕاندنەوەی رووفاتی كەسوكاریانن بۆ باوەشی نیشتمان و هەمووشیان هیواخوازن حكوومەتی عێراق مافەكانیان دەستەبەر بكات. بەڕێوەبەری شەهیدان و ئەنفاڵكراوانی بارزان دەڵێ، بەیانی 31/7 كە رۆژی ئەنفالكردنی بارزانییەكانە لەسەر گۆڕی ئەنفالەكان ئەو رۆژە بەرز رادەگیرێت.
سەردار ئیسماعیل، كە لە كاتی ئەنفالكردنی باوك و براكانی تەمەنی 9 ساڵان بووە، وەكو خۆی دەڵێت:" دوای ئەنفالكردنی باوك و براكانی بووەتە سەرۆكی خێزانەكەی و ناچاربووە دەست لە خوێندن هەڵَگرێت و رۆژانە بە دینارێك بچێتە كار، تا برا و خوشكەكانی خۆی پێ بەخێو بكات.
دەشڵێ:" من وەكو كوڕە ئەنفالێك شانازی بەوە دەكەم كە باوك و براكانم لەسەر خاكی كوردستان و بە هۆی كوردبوونییەوە ئەنفالكراون، جێگەی خۆشحاڵییە سەدام چی لە ئێمە كرد ئەوەشی هاتەوە ڕێ، ئێستاش ئەنفال بووەتە ناسنامەی كورد.
مریەم مستەفا، بە چاوی پڕ فرمێسكەوە رایگەیاند، چاوەڕوانی ئەوە بووین كە رۆژێك لە رۆژان كەسوكاری ئێمە بگەڕێنەوە، بەڵام بەداخەوە دوای چەندین ساڵ لە چاوەڕوانی، ئێسك و پروسكی كەسوكاری ئێمە گەڕێنرانەوە، ئەوكات ئازارێكی زۆرمان بینی، كەس نەبوو بەخێومان بكات، ناچار بووین بۆ پەیداكردنی پاروونانێك و بەخێوكردنی منداڵەكانمان روو لە هەولێر و ناوچەكانی دیكە بكەین.
گوتیشی:" ئێمە لە كۆمەڵگەی قوشتەپە بووین، رۆژانە خەریكی پەیداكردنی پاروو نانێك بووین، جارێك هەر هەندەمان بینی بەرەبەیانی 31/7 سوپای عێراق دەوروبەری كۆمەڵگەكەمانی گرت، ئەوەی چوو بووە سەر ئیش لێ نەگەڕان بگەڕێنەوە، هەر كەسێك تەمەنی لەسەرووی 10 ساڵی بایە دەیان برد، خاڵم هێشتا بێجامەی لە پێ بوو ملیان لێ گرت و بردیان، چەند هاواری دەكرد بەس بۆ ئەوەی شەلوارەكەی لە پێ بكات، بەڵام ڕێگەیان پێ نەدا و بە عەرەبی سەدان جوونیان پێ دەدا و سواری پشتەوەی ئۆتۆمبێلی سەربازی كران، ئەو ڕۆژە وەكو رۆژی حەشر وابوو، هەر كەسە و هاواری كەسوكاری خۆی دەكرد، بەڵام بێ سوود بوو.
مریەم، ئەوەشی گوت:"  دوای گرتنی كەسوكاری ئێمە، ئێمەشیان ئازار دەدا و بە قونكە تفەنگ لە ئێمەیان دەدا و تەقەیان لە ئێمە دەكرد و چەندین ئافرەت بریندار بوون،  بە ئێمەیان دەگوت، سەدام حوسێن لە كەركووكە و كۆبوونەوەیان پێ دەكات دواتر دەگەڕێنەوە بەڵام دوای چەندین رۆژ چاوەڕوانی و گەڕانی ئێمە بۆ ئەوەی سۆراغی كەسوكاری خۆمان بزانین بێ سوود بوو، ئێستاش هەر كاتێك دەبێتە ئەو رۆژە وا هەست دەكەین، كە ئێستا كەسوكاری ئێمە گیراون.
رەوشەن موسا، ئافرەتێكی دیكەیە ئاشكرای كرد:" باوك و 2 برا و زیاتر لە 15 كەسی دیكە لە بنەماڵەكەمان ئەنفال كراون، بەرەبەیانیی ڕۆژی 31\7 كاتژمێر 4ـی بەیانی هەر ئەوەندەمان دیت سوپای عێراق دەوروبەری كۆمەڵگەكەیان كرد، باوكم و 2 برا چوونە دەرەوە و نەهاتنەوە، هەرچی دەچوو نەدەهاتەوە، ئێمەش بە دوایدا چووین  بۆ ئەوەی بزانین چیان بەسەر هاتووە، دیتمان برای سەدام، بارزان و وەلید ئەلحاشی لەگەڵ  سوپاكەدانە، دەیان گوت، بە منداڵ و پیر و ئافرەت هەمووتان دەبەین ئەوە فەرمانی سەدامە، پیاوەكان گوتیان ئێمە ببەن بەس ماڵ و منداڵەكانمان مەبەن و هیچیان لێ نەكەن، ئەوەی ڕەگەزی نێرینە بوو هەموویان بردن، سواری ئۆتۆمبێلی سەربازی كران و بردیانە بەردەرگای ناحیەی قوشتەپە، دوای كاتژمێرێك مانەوە ئۆتۆمبێلەكان بەرەو كەركووك بەڕێكەوتن، وێرای ئەوەی كە هەموو ژن و منداڵی بارزانییەكان بە دوای ئۆتۆمبێلەكان كەوتن و داوایان كرد پیاوەكان ئازاد بكەن،  بەڵام بێ سوود بوو و بێ هیوا بووین و بە چاوی پڕ فرمێسكەوە گەڕاینەوە، ناوبەناویش فڕۆكە دەهات كۆمەڵگەكەمانی بوردومان دەكرد، بەو هۆیەوە چەندین ئافرەت گیانیان لە دەستدا.
قومریە تاژدین روونیكردەوە:" كاتێك هاوسەرەكەم دەستگیر كرا، 11 مانگ بوو ژیانی هاوسەرگیریم پێكهێنابوو، بەرەبەیانییەكی زوو بوو، هاوسەرەكەم و براكانی دەیانویست بچنە سەر كار، بەڵام هێزەكانی ڕژێمی بەعس دەوروبەری كۆمەڵگەكەمانی گرت و، هەرچی ڕەگەزی نێرینە هەبوو لە نێوان 10 بۆ 80 ساڵی، لەگەڵ خۆیان ڕاپێچیان كردن و بە ئۆتۆمبێلی سەربازی گوازرانەوە بۆ خوارووی عێراق و لەوێ ئەنفال كران، داواكارین لە حكوومەتی عێراق هەرچی زووە قەرەبووی زیانە ماددی و مەعنەوییەكانی كەسوكاری بارزانییەكان بكاتەوە.
نازدار شەمسەدین، كە زیاتر لە 10 كەس لە كەسوكاری ئەنفالكراون دەڵێ:" دوای ئەنفالكردنی كەسوكاری ئێمە توشی ژیانێكی زۆر سەخت بووین، ئێستاش گێڕانەوەی ئەو رۆژە بۆ ئێمە ئەستەمە، بەڵام ئەو مامەڵە باشەی كە خەڵكی هەولێر لەگەڵ ئێمەیان كرد، كەمێك لە خەمە گەورەكەی ئێمەی سووك كرد، هەر چەندە بەعس ئەو كات سزای كوشتن و گوللە بارانكردنی هەر كەسێكی دابوو كە هاوكاری بارزانییەكان بكات، بەڵام هەولێرییەكان گوێیان بەو هەڕەشەی بەعس نەداو و تا لە دەستیان هات یارمەتیان پێشكەش بە ئێمە كرد.
نازدار، روونیشیكردەوە، كەسی وا هەبوو خزمی خۆی نەدەهێنایە كار دەیگوت، هەتا ئافرەتێكی بارزانی هەیە، خزم و كەسی خۆم ناهێنم، هەتا دەمرین هیچ كاتێك چاكەی هەولێرییەكان لەبیر ناكەین، چونكە وەك باوك و برا بوون بۆ ئێمە، زیاتر لە برای ئێمە هاوكاری ئێمەیان دەكرد، یەكێك لەو كەسانە كە زۆر هاوكاری ئێمەیان دەكرد، ناوی محەممەد خەیات بوو، كە هەر رۆژە و دەچووە شوێنێك بۆ ئێمە یارمەتی كۆدەكردەوە و پارەی بە ئێمە دەدا.
خەلیل سەعید، دوای 6 مانگ لە ئەنفالكردنی باوكی لە دایك بووە، دیاركرد:" ژیانی بارزانیەكان دوای ئەنفال كەوتە مەترسی، زیاتر لە 40 كەس لە خزم كەسوكارم ئەنفال كراون، لە سۆزی باوك بێبەش بوومە، كاتێك كە منداڵێك بانگی باوكی دەكات زۆر خۆم بە غەمار دەزانم، بەڵام دایك بۆ ئێمە دوای ئەنفال بووە باوك و دایك، كاتێك كە سەرەدانی گۆڕستانی ئەنفالی بارزانییەكان دەكەین، وا هەست دەكەین كە باوكم لێرەیە،  بۆیە هێنانەوەی كەسوكارمان لە بیابانەكانی عێراق جێگەی خۆشحالی كەسوكاری ئەنفالەكانە و داواش لەبەرپرسانی حكوومەت دەكەین ئەوانی تریش لە بیابانەكانی عێراق بۆ خاكی پیرۆزی بارزان بگەڕێنەوە.
غوربەت حوسێن، ئافرەتێكی دیكەیە، بە گوتەی خۆی كاتێك باوكی ئەنفال كرا، تەمەنی تەنیا 6 ساڵان بووە، دەڵێت:" كە منداڵ بووین بە دایكمان دەگوت، كوا باوكمان، ئەویش دەیگوت چووەتە ئیش و ئێوارە دەگەڕێتەوە، بەڵام تا ئێستا لە چاوەڕوانیداین و لە سۆزی باوك بێبەش بووین، كاتێك كە دەچووینە دەرەوە برادەرمان هەبوو دەیان گوت باوكمان هاتۆتەوە و یاری بۆ ئێمە لەگەڵ خۆی هێناوە، ئێمە زۆر دڵمان بەخۆ دەسووتا و دەگریان، زۆر بە غەرییی گەورەبووین، نەبوونی باوك و برامان كاریگەرییەكی زۆر لەسەر ژیانمان دروست كردبوو، خەڵكی هەولێر  زۆر یارمەتییان داین بۆ ئیشكردن، داواكارین لە حكوومەتی عێراق هەرچی زووە قەرەبووی زیانە ماددی و مەعنەوییەكانی كەسوكاری بارزانییەكان بكاتەوە، ئەوانەی نەخۆشی دریژ خایەنیان هەیە ڕەوانەی دەرەوە بكرێن و كچ و كوڕی ئەنفالەكان لە خوێندندا كار ئاسانیان بۆ بكرێت.
ڕێبوار ڕەمەزان، بەڕێوەبەری بەڕێوەبەرایەتیی شەهید و ئەنفالكراوانی بارزان، بۆ هەفتەنامەی زاری كرمانجی گوتی:" لە 31/7 رۆژی ئەنفالكردنی 8 هەزار بارزانی، بەڕێوەبەرایەتیی شەهید و ئەنفالكراوانی بارزان بە هاوكاریی دامودەزگاكانی دیكە لە سنووری قەزای مێرگەسۆر و وەزارەتی شەهیدان و ئەنفالكراوان لەسەر گۆڕستانی ئەنفالی بارزانییەكان لەسەر ئاستێكی بەرز ئەو یادە بەرز رادەگرێت، خەڵكی هەموو ناوچەكانی كوردستان و بەرپرسانی حزبی و حكوومی و بەرپرسی كونسووڵخانەكان ئامادە دەبن و تاجەگوڵینە دادەنێن بۆ ڕێزگرتن لە گیانی پاكی شەهیدان و ئەنفالكراوان، جگە لەوەی لەو رۆژەدا كۆمەڵێك چالاكیی جۆراوجۆر ئەنجام دەدرێن.
ڕێبوار ڕەمەزان، ئاشكراشی كرد:" لەو رۆژەدا دەمانەوێت زەخەت لە حكوومەتی عێراق بكەین بۆ ئەوەی قەرەبووی ماددی و مەعنەوی كەسوكاری ئەنفالكراوان بكاتەوە، بۆیە ئەمساڵ شیعار و پۆستەر و دروشمەكانی ئێمە بۆ ئەوە تەرخان دەكرێن، لەگەڵ ئەوەی هەندێك لە كاندیدەكانی ئێمە كەسوكاری ئەنفال و شەهید كراوەكانن، ئۆمێدمان بە ئەوان هەیە كە دەتوانن لە بەغدا كار بۆ قەرەبووكردنەوەی كەسوكاری ئەنفالكراوان بكەن".