هاووڵاتییانی سۆران پشتگیری لە هەڵمەتی دەست بەسەرداگرتنی چەكی بێ‌ مۆڵەت دەكەن

هاووڵاتییانی سۆران پشتگیری لە هەڵمەتی دەست بەسەرداگرتنی چەكی بێ‌ مۆڵەت دەكەن

راپۆرت-محەمەد هەسنانی

هەڵمەتی دەست بەسەر داگرتنی چەكی بێ‌ مۆڵەت، لەلایەن پۆلیس و هێزە ئەمنییەكانی سۆران، بە كارێكی گرنگ وەسف دەكرێت، بۆ كەمكردنەوەی رێژەی تاوان و كوشتن، بەڕێوەبەری مافی مرۆڤی سۆرانیش دەڵێت: ئەگەر كێشەكان لە بڕی ئاشتەوای كۆمەڵایەتی لە دادگەكان چارەسەر بكرێن، خەڵك ناچار نابێت بۆ توڵەسەندنەوە پەنا بباتە بەر چەكی بێ موڵەت.
هەمین شێرزاد، قوتابی بەشی دەروونزانی لە زانكۆی سۆران، بە زاری كرمانجی گووت "دەست بەسەر داگرتنی چەكی بێ مۆڵەت، كارێكی گرنگ و جێی بایەخە و هۆكارێكە بۆ كەمكردنەوەی رێژەی تاوان و جێگای دەست خۆشیشە بۆ هێزە ئەمنییەكان، چونكە ناكرێت هەركەسەو ویستی چەك هەڵگرێ و بەویستی خۆی هەر كاتێك ویستی تاوانی پێ ئەنجام بدات، ئەمە كارەسات بەدوای خۆیدا دەهێنێ، هەروەك رۆژانە دەیبینین تاوانی كوشتن روودەدات، زۆربەی كاتیش بەهۆی چەكی بێ مۆڵەت بووە، بەهیواین هێزە ئەمنیەكان بەردەوام بن لەسەر ئەم جۆرە هەڵمەتە و هەر كەسێكیش پابەند نەبێت رووبەڕووی یاسا بكرێتەوە.
یادگار ئیسماعیل، مامۆستای زانكۆی سۆران، بۆ زاری كرمانجی دەڵێت:" هەڵمەتی دەست بەسەرداگرتنی چەك و رێكاری توند بە ئامانجی نەهێشتنی دیاردەكە رێكاری ئەرێنین، بەڵام دەكرێت لە رێگەی یاسا ماددەی پەیوەندیدار هەمووار بكرێنەوە، بۆ نموونە مۆڵەتی چەك پێدان لە رووی تەمەن و جۆری كار و چەند پێوەرێكی دیكە بدرێتە هاووڵاتی، لە لایەكی دیكەوە لە رێگەی هەمواركردنەوەی یاسا بەركارەكان یان یاسای نوێ سزا بۆ ئەو چەكدارانە دابندرێت، كە لە دەرەوەی ئەرك و خزمەتی سەربازی و پاراستنی گشتی لە كێشەی كۆمەڵایەتی چەك بەكار بهێنن".
دەستبەسەرداگرتنی چەك بە تەنها چارەسەر نییە، گرنگە سزا و بەندكردن و لێپرسینەوە و رەوانەكردنی هەڵگرانی چەكە بۆ دادگا، وەك ئەو مامۆستایەی زانكۆ ئاماژەی بۆی كرد:" پێویستە زۆر ئەستەم بكرێت چەك بگاتە نێو كۆمەڵگەی شارستانی و بە هەموو شێوەیەكیش رێگە نەدرێت هێزە فەرمییە چەكدارەكان چەك لە بارەگا و ناوەندە چەكدارەكان ببەنە دەرەوە. ئەمانە رێكاری باشن، بەڵام پێویستیان بە كاركردن و توندوتۆڵكردنی یاسا هەنووكەییەكان و داڕشتنەوەی شێوازی هەڵگرتنی چەك لە داهاتوو هەیە.
 جەواد سوار ئەحمەد، بەرپرسی نووسینگەی مافی مرۆڤی سۆران، بە زاری كرمانجی گوت:" "بەرنگاربوونەوەی چەكی بێ موڵەت ئەركێكی نیشمانییە و هەر كارێك لە هەر لایەنێك بۆ بنبڕكردنی ئەم دیاردەیە بكرێت دەست خوشیان لێدەكەم و بە پاراستنی مافی مروڤ دەزانم، لە ئەنجامی بنبڕ كردنی ئەم دیاردەیە، راستەوخۆ ڕێژەی تاوان كەم دەبێتەوە، چونكە زیاتر لە 90%  ئەو تاوانە و خۆكوشتنانەی روودەدەن، بەهۆی چەكەوەیە، بۆیە گرنگە كاری جددی بكرێت بو بنبڕ كردنی، ئەوەش بەتەنها بە دانانی بازگەی پۆلیس بنبڕ نابێت، پێویستە هەوڵی جدی بدرێت و یاسا سەروەر بێت، لەكاتی كوشتنی كەسێك لەلایەن كەسێكی تر كە بە چەك ئەنجام دەدرێت چارەسەریەكەی تەنها بە ئاشتەوایی كومەڵایەتی نەبێت، بۆ ئەوەی كەسی تر رێگە بەخۆی نەدات ئەم تاوانە ئەنجام بدات و پێویستە یاسا و دادگەكان سەروەر بن بۆ ئەم پرسە".
گوتیشی:" گونجاو نییە كەسانی ئەمنی، ئاسایش، پێشمەرگە و پۆلیس چەكەكانیان لەگەڵ خۆیان بهێنەوە ماڵەوە، چونكە ئەم چەكە لە ماڵەوە ترسناكە بەهۆی دەمەقاڵی كوڕو باوك و برا و ئەندامانی خێزان و دەورووبەر بەكارهاتووە و تراژیدایی لێ بەرهەم هاتووە، هەروەها رێكخراوەكانی كۆمەڵگەی مەدەنی و مامۆستایانی ئایینی، دەبێت هاووڵاتییان هۆشیار بكەنەوە، نابێت چەكی بێ موڵەت هەڵگرن، لەگەڵ ئەوەشدا كاتێك دادگەكان رۆڵی خۆیان بە دروستی بگێرن كێشەكان چارەسەر بكەن تاوانباران بدرێنە دادگا، خەڵك ناچار نابێت بۆ تۆڵەسەندنەوە پەنا بباتە بەر چەكی بێ موڵەت بۆ وەرگرتنی مافەكەی.
موقەدەم شەماڵ دێواری، گوتەبێژی بەڕێوەبەرایەتی پۆلیسی سۆران، بە زاری كرمانجی گووت " لەسەر فەرمانی بەڕێوەبەری گشتی پۆلیسی سۆران، مەفرەزەكانی بەشی پۆلیسی ناو شار و بەشی پۆلیسی چالاكییە مەدەنییەكان و ئامادەباشی و بنكەی فریاكەوتنی سۆران، ماوەیەكە هەڵساون بەدانانی مەفرەزە و بازگە لەناو شاری سۆران، بەمەبەستی دەست بەسەرداگرتن و قەدەخەكردنی چەكی بێ مۆڵەت و كەل و پەلی قەدەخەكراو".
گوتەبێژی بەڕێوەبەرایەتی پۆلیسی سۆران، ئاشكراشی كرد"هەڵمەتی دەست بەسەر داگرتنی چەكی بێ مۆڵەت و قەدەغەكراو بەردەوام دەبێت، ئەو كەسانەش كە سەرپێچی دەكەن و پابەند نابن، جگە لە دەست بەسەر داگرتنی چەكەكانیان رووبەڕووی رێكاری یاسایی دەبنەوە".

زۆرترین بینراو